شهر معلول (ارزیابی میزان معلولیت محله‌های شهر مطالعه موردی: سمنان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

چکیده

بشر از گذشته تا کنون با انواع معلولیت، ناتوانی و محدودیت‌ها مواجه بوده است. با توجه به افزایش جمعیت و در پی آن افزایش شهرنشینی، امروزه از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی مدیریت شهری مسئله‌ی معلولیت شهرهاست. شهر معلول به شهری گفته می شود که مناسب استفاده‌ی تمامی افراد جامعه نباشد و همگان به راحتی نتوانند از معابر، حمل و نقل، اماکن خدماتی و سایر فضاهای آن استفاده کنند که بخش بزرگی از این معلولیت متوجه شهر و مدیریت شهری می‌شود و اگر از الان فکری برای فراهم کردن حیات شهری مطلوب افراد دارای معلولیت نشود، به معلولیت و ناکارامدی شهرها دامن زده خواهد شد و فاصله نیز تا عدالت شهری زیاد خواهد شد. به همین خاطر معلولیت شهری به عنوان مسئله‌ی پژوهش حاضر در نظر گرفته شده است. هدف از این پژوهش شناسایی و تدقیق شاخص‌های سنجش معلولیت شهر و همچنین ارزیابی معلولیت تمامی محله‌های شهر سمنان است که فرضیه‌ی پژوهش، معلولیت بیشتر در محلات پیرامونی و معلولیت کمتر در محلات میانی است. روش تحقیق این پژوهش توصیفی-تحلیلی است. اطلاعات مورد نیاز از طریق منابع اسنادی و ابزار پرسشنامه گردآوری شده است. اطلاعات وارد شده در نرم افزار SPSS منجر به ایجاد 6 عامل برای سنجش میزان معلولیت شهر شده است. شاخص‌هایی که باعث ضعف این محلات شده اند نیز مشخص گردید. توزیع فضایی معلولیت محله‌ها و همچنین محله‌هایی که به توجه بیشتری نیاز دارند به صورت نقشه به نمایش در آمد. با توجه به توزیع فضایی، در مورد شهر سمنان اینطور می‌توان نتیجه گرفت که به طور کلی معلولیت محله‌هایی که در مرکز شهر قرار دارند نسبت به محله-هایی که در پیرامون شهر واقع شده اند کمتر است و می‌توان گفت که تا کنون توجه بیشتری به محلات مرکزی شده است و به محلات پیرامونی رسیدگی کمتری شده است. در آخر نیز پیشنهادهایی برای کاهش معلولیت شهرها ارائه گردید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Disabled City: Assessing the Level of Disability in City Neighborhoods (Case Study: Semnan City)

نویسنده [English]

  • Alireza Molaei
M.A., School of Urban Planning, College of Fine Arts, University of Tehran, Tehran, Iran. (Graduated Student)
چکیده [English]

Human beings have been encountered with different kind of disabilities, inabilities, and restrictions. According to increase of population and urbanism, urban disability is one of the most challenging issues. Disabled city is a kind of city which is not proper for all the people in society and people could not be able to avail themselves of pathways, transportation, facilities and other things. In fact, the most crucial part of this problem is due to city and urban management. According to the World Health Organization and the World Bank, 15% of the world’s population live with some type of impairment or disability and according to predictions, almost one billion of urban will have had disabled dwellers by 2050 that 80 percent of them would live in developing countries and if we do not think about providing the desired urban life for these people from now on, we will increase the disability and inefficiency of cities and we will move away from urban justice. The purpose of this study is to identify and verify the indicators of measuring disability in the city and assess the disability of all neighborhoods of Semnan, which is considered with the assumption of more disability in the surrounding areas and less disability in the middle neighborhoods. The method of this research is descriptive-analytical. The required information was collected through documentary-library sources and questionnaire tools so that first by studying the available documents, the quality of urban life indicators of people with disabilities were extracted from various sources, then, the required information of different neighborhoods of the case study was collected through questionnaires distributed among people with disabilities. Then, this information was entered into SPSS software, which led to 6 factors to measure the degree of disability in the city. Moreover, the factors which led to the weakness of the neighborhood were identified. There are the factors which improve urban management in order to bring weakness into light and try to reduce and weaken them. Moreover, the neighborhoods need to be paid more attention, were shown as a map and the suggestions were made to reduce the disabilities of the cities.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urban planning
  • urbanism
  • People with disabilities
  • semnan
  • quality of urban life

مراجع

- اذانی، مهری، اسفندیار کهزادی، علیرضا رحیمی و رسول بابانسب (1393)، ارزیابی میزان تناسب فضاهای شهری با معیارهای دسترسی معلولان و رتبه‌بندی مناطق شهری (مورد مطالعه: شهر دوگنبدان)، جغرافیا و برنامه‌ریزی، 18(50):28- 1 .
- باغ اندیشه (1389)، بهسازی و نوسازی بافت فرسودۀ شهر سمنان.
- بختیاری و همکاران (1391)، مقایسۀ کیفیت زندگی معلولین جسمی- حرکتی با افراد سالم، با استفاده از پرسش‌نامۀ WHOQ، اپیدمیولوژی ایران، 2(8):72- 65 .
- بزی، خدارحم، اکبر کیانی و محمدصادق افراسیابی‌راد (1389)، ارزیابی ترافیک شهری و نیازهای معلولان و جانبازان با استفاده از مدل تصمیم‌گیری Topsis (مطالعۀ موردی: شهر شیراز)، پژوهش و برنامه‌ریزی شهری، 1(3):130- 103 .
- بهمن‌پور، هومن و بهرنگ سلاجقه (1387)، بررسی کمّی و کیفی فضاهای شهری در تهران از دیدگاه کاربری برای معلولان (مطالعۀ موردی: پارک لاله)، مدیریت شهری، (21): 18-7.
- تقوایی، مسعود، گلشن مرادی و اعظم صفرآبادی (1389)، بررسی و ارزیابی وضعیت پارک‌های شهر اصفهان بر اساس معیارها و ضوابط موجود برای دسترسی معلولان و جانبازان، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، 38 (3):64- 47 .
- رهبر، فرهاد، آیت‌الله ممیز و شقایق محمدی (1392)، شناسایی عوامل مؤثر بر فعالیت شرکت‌های کوچک و متوسط مبتنی بر فناوری در حوزۀ خدمات معلولین (مطالعۀ موردی: مدیریت شهری تهران)، مطالعات توسعۀ اجتماعی ایران، 5(4):71- 57 .
- سرور، رحیم، سمیه محمدی حمیدی و اژدر ولیخانی (1393)، تحلیل وضعیت فضاهای عمومی شهری برای معلولین و کم‌توان‌های حرکتی، نمونۀ موردمطالعه: میدان دوم صادقیه (تهران)، جغرافیا، 12(41):105- 83 .
- سلیمی سبحان، محمدرضا، بابر منصوری و آیدین بندریان (1397)، ارزیابی وضعیت پیاده‌روها و مناسب‌سازی آن برای افراد کم‌توان جسمی و حرکتی، نمونۀ موردی: بخش مرکزی شهر زاهدان، مجلۀ علوم جغرافیایی، 28 : 180-162 .
- شاطریان، محسن، امیر اشنویی و محمود گنجی‌پور (1395)، بررسی مناسب‌سازی فضاهای شهری جهت دسترسی معلولین و جانبازان، نمونۀ موردی: ادارات دولتی شهر کاشان، آمایش جغرافیایی فضا، 6(22):76- 59 .
- صادقی فسایی، سهیلا و محمدعلی فاطمی‌نیا (1394)، معلولیت؛ نیمۀ پنهان جامعه: رویکرد اجتماعی به وضعیت معلولین در سطح جهان و ایران، رفاه اجتماعی، 15(58):192- 157 .
- ظهیری‌نیا، مصطفی (1390)، بررسی پیامدهای فردی و اجتماعی معلولیت، پژوهش‌نامۀ فرهنگی هرمزگان، (2-1):180- 162 .عبدالله‌زاده فرد، علیرضا، سیدکوروش سرورزاده و نرگس اژدری (1395)، مناسب‌سازی پیاده‌راه‌ها و تجهیزات شهری برای جانبازان و معلولان، طب جانباز، 8(4):224- 207 .
- فلاحی، بهاره (1396)، مشکلات معلولان در فضای شهری تهران، شبکۀ مطالعات سیاست‌گذاری عمومی، شمارۀ مسلسل 7700460.
- قاسمی برقی، رضا (1390)، بررسی نظرات معلولین و خانوادۀ آن‌ها در خصوص معلولیت در شهرهای قزوین و کرج، پیاورد سلامت، 5(24):77- 71 .
- گرجی ازندریانی، علی‌اکبر و زهرا شیرزاد نظرلو (1397)، جایگاه حقوق معلولین در حوزۀ حقوق شهری، فصلنامۀ مطالعات راهبردی سیاست‌گذاری عمومی، 7(26):163- 137
- مجیدی، فاطمه‌السادات و سیاوش تیموری (1390)، مطالعۀ موردی خیابان چهارباغ جهت اصلاح دسترسی جانبازان و معلولین (جسمی-حرکتی)، طب جانباز، 3(11):44- 36 .
- ملکی، محمدرضا و محمد شوهانی (1392)، مناسب‌سازی مبلمان شهری متناسب با نیازهای معلولان و جانبازان (مورد مطالعه: خیابان‌های فردوسی و آیت‌الله حیدری شهر ایلام)، فرهنگ ایلام، 14(40 و 41):130- 111 .
- مهندسین مشاور آرمانشهر (1394)، طرح جامع شهر سمنان، ضوابط و مقررات اجرایی.
- Agarwal A and Steele A (2016) Disability Considerations for Infrastructure Programmes. Evidence on Demand, UK. [DOI: 10.12774/eod_hd.march2016.agarwaletal].
- Barbotte E, Guillemin F, Chau N, et al. (2001) Prevalence of impairments, disabilities, handicaps and quality of life in the general population: a review of recent literature. Bulletin of the World Health Organization 79(11): 1047-55.
- Bascom G.W (2017) Transportation Related Challenges for Persons with Disabilities. All Graduate Thesis and Dissertations, 5265.
- Basha R (2015) Disability and Public Space – Case Studies of Prishtina and Prizren. International Journal of Contemporary Architecture “The New ARCH” 2(3):54-66.
- CBM (2019) How to make cities accessible and inclusive. https://www.cbm.org/fileadmin/user_upload/Publications/How_to_make_cities_accessible_and_inclusive_Web_FINAL.PDF.
- Davarinezhad M (2015) The Assessment of Urban Furniture for the Disabled (Case Study: Shiraz City and Large Park). Journal of Civil Engineering and Urbanism 5(1): 16-21.
- Department Of Social Development (2016) WHITE PAPER ON THE RIGHTS OF PERSONS WITH DISABILITIES. GOVERNMENT GAZETTE. Retrieved From: http://www.gpwonline.co.za/Gazettes/Gazettes/39792_9-3_SocialDev.pdf.
- DFID (2000) Disability, Poverty and Development DFID, London. Retrieved From: : dfid.gov.uk.
- DIAUD (2016) The Inclusion Imperative: Towards Disability-Inclusive and Accessible Urban Development - Key Recommendations for an Inclusive Urban Agenda.
- Doroudian Nghosiyan M and Motamedi M (2015) Suitable Urban Space for Disable People (Ajodanieh). European Online Journal of Natural and Social Sciences 3(3): 36-43.
- Frye Ltd A (2009) Parking Cards for Disabled People- A Review. Carried Out For The International Transport Forum.
- GIZ (2018) Making urban and municipal inclusive for persons with disabilities – Experiences of and challenges for German Development Cooperation. The Connected Cities Conference. Bonn.
- Hasanvand S, Ebrahimpour M, Bagheri B, et al. (2014) Improving Of Urban Public Spaces Safety IN Order To Using Physical Disabled Persons. International Journal of Civil Engineering, Construction and Estate Management 1(2): 47-56.
- Hayati A and Faqih M (2013) Disables’ accessibility problems on the public facilities within the context of Surabaya, Indonesia. Humanities and Social Sciences 1(3): 78-84.
- ICED (2018) Disability Inclusion through Infrastructure and Cities Investments – Roadmap. Infrastructure Cities For Economic Development. http://icedfacility.org/wp-content/uploads/2018/04/ICED-Disability-Inclusion-Briefing-Note_Final-Mar_18.pdf.
- International Labour Organization (2013) Inclusion of People with Disabilities in Viet Nam. Hanoi: International Labour Organization.
- Knudson, P (1999) Creating a more accessible and Equitable Environment, Web site: Hills Therapy Services, Australia Studies, Pages 1-3.
- Kumar SG, Roy G And Kar SS. (2012) Disability and rehabilitation services in India: Issues and challenges. J Fam Med Primary Care. 1(1): 69-73.
- Leadership Conference Education Fund (2011) Where We Need to Go: A Civil Rights Roadmap for Transportation Equity. protectcivilrights.org/pdf/docs/transportation/52846576-Where-We-Need-to-Go-A-Civil-Rights-Roadmap-for-Transportation-Equity.pdf.
- Lwanga-Ntale, C (2003) Chronic Poverty and Disability in Uganda.International Conference: Staying Poor: Chronic Poverty and Development Policy. University of Manchester, 7th - 9th April 2003.
- Magna Carta (1992) Republic Act No. 7277-An Act Providing For The Rehabilitation, Self –Development And Self-Reliance Of Disabled Persons And Their Integration Into The Mainstream Of Society And For Other Purpose. Republic of the Philippines. Congress of the Philippines. Metro Manila. Fifth Regular Session.
- McCann A (2019) Best & Worst Cities for People with Disabilities. Retrieved From: https://wallethub.com/edu/best-worst-cities-for-people-with-disabilities/7164/.
- Mina C.D (2013) Employment of Persons with Disabilities (PWDs) in the Philippines: The Case of Metro Manila and Rosario, Batangas. Discussion Papers DP 2013-13, Philippine Institute for Development Studies.
- Nazif, J.I. (2011). Disability and mobility: interaction of two public policies for sustainable development. Bulletin FAL, Issue 298 – Number 6 (Santiago: United Nations-ECLAC).
- Nyangweso M (2018) Disability in Africa: A Cultural/Religious Perspective. unpublished, East Carolina University.
- Olalekan Akinpelu D and Zeybekoglu Sadri S (2017) Accessibility of Public Spaces: Case Study of Ikeja, Lagos State, Nigeria. International Journal of Humanities and Social ScienceInvention (IJHSSI) 6(3): 12-24.
- Pérez-delHoyo R, García-Mayor C, Mora-Mora H, et al. (2016) Making smart and accessible cities: An urban model based on the design of intelligent environments. 5th International Conference on Smart Cities and Green ICT Systems (SMARTGREENS), Rome, pp. 1-8.
- Prime Minister’s Strategy Unit (2005) Improving the Life Chances of Disabled People. London: Cabinet Office. Retrieved From: : https://www.basw.co.uk/resources/improving-life-chances-disabled-people
- RDTL (2010) Analytical Report on Disability-Volume 10. The Democratic Republic of Timor-Lestehttp://www.statistics.gov.tl/wp-content/uploads/2013/12/Disability_Monograph.pdf.
- Rochford District Council (2010) Parking Standards Design and Good Practice Supplementary Planning Document.
- Shaaban K (2019) Assessing Sidewalk and Corridor Walkability in Developing Countries. Sustainability 11(14): 1-19.
- Sida (2014) Disability Rights in Tanzania. Sida Retrieved From: https://www.sida.se/globalassets/sida/eng/partners/human-rights-based-approach/disability/rights-of-persons-with-disabilities-tanzania.pdf.
- Sze N.N and Christensen Keith M (2017) Access to urban transportation system for individuals with disabilities. IATSS Research 41(2): 66-73.
- Szumigała P and Urbański P (2016) Disability vs Spatial Planning and Landscaping–Selected Examples. Teka Komisji Architektury, Urbanistyki i Studiów Krajobrazowych.22-28.
- Thompson Terri S, Holcomb Pamela A, Loprest P et al, (1998) State Welfare-to-Work Policies for People with Disabilities: Changes Since Welfare Reform. Washington, D.C.: U.S. Department of Health and Human Services, Office of the Assistant Secretary for Planning and Evaluation.
- UN DESA (2019), Disability and Development Report 2018: Realizing the Sustainable Development Goals by, for and with Persons with Disabilities, UN, New York, https://doi.org/10.18356/a0b1b1d1-en.
- United Nations (2014) “World Urbanization Prospects: The 2014 Revision, Highlights. Department of Economic and Social Affairs.” Population Division, United Nations.
- Varol Ç,. Gürer N and Ercoşkun Ö. Y (2006) Building Partnerships for the Integration of Disabled to the City: Creating Accessible Spaces In Çankaya, Ankara. 42nd ISoCaRP Congress of cities between integration and disintegration. Istanbul, Turkey.
- Venter C.J, Bogopane H.I, Rickert T.E et al. (2002) Improving accessibility for people with disabilities in urban areas.: CODATU X. Lome.
- WHO (World Health Organization) (2011) World report on disability. Available at: https://www.who.int/disabilities/world_report/2011/report/en/.
- Wiman R, Helander E and Westland, J (2002) Meeting the needs of people with disabilities - new approaches in the health sector. Poverty Reduction Sourcebook technical note. Washington, DC: World Bank. http://documents.worldbank.org/curated/en/514921468763472468/Meeting-the-needs-of-people-with-disabilities-new-approaches-in-the-health-sector.
- Yadollahi F (2013) A Survey of the Problems of Historical Texture of Semnan City, Life Science Journal. 10(1s): 283-292.

فایل ها

سابقه مقاله

  • تاریخ دریافت: 22 تیر 1401
  • تاریخ بازنگری: 02 بهمن 1401
  • تاریخ پذیرش: 23 خرداد 1402

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار